มหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์ (สถาบันราชภัฏสุรินทร์, วิทยาลัยครูสุรินทร์) ได้รับการ สถาปนาเมื่อวันที่ 29 กันยายน พ.ศ. 2516 ในสังกัดกรมการฝึกหัดครู กระทรวงศึกษาธิการ ต่อมาพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานนาม สถาบันราชภัฏ แก่วิทยาลัยครูทั่วประเทศ 36 แห่ง เมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2535 และได้จัดตั้งเป็นสถาบันราชภัฏสุรินทร์ แทนวิทยาลัยครูสุรินทร์ ตามพระราชบัญญัติสถาบันราชภัฏ พ.ศ. 2538 ตั้งแต่วันที่ 25 มกราคม พ.ศ.2538 และได้รับการยกฐานะเป็นมหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์ ตามพระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยราชภัฏ พ.ศ. 2547 ตั้งแต่วันที่ 15 มิถุนายน พ.ศ. 2547
พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม พระราชทานนาม "ราชภัฏ" และตราประจำมหาวิทยาลัย นับเป็นพระมหากรุณาธิคุณและเกียรติยศสูงสุดแก่ชาวมหาวิทยาลัยราชภัฏทั่วพระราชอาณาจักร โดยนาม "ราชภัฏ หมายความว่า เป็นคนของพระราชา"


RGB: 142, 24, 222
HSV: 275.76, 89.19, 87.06
CMYK: 0.36, 0.892, 0, 0.129
HEX: #8E18DE
RGB: 40, 138, 42
HSV: 120, 71.01, 54.12
CMYK: 0.71, 0, 0.696, 0.459
HEX: #288A2A

วันที่ ๒๙ กันยายน พ.ศ. ๒๕๑๖ ได้รับการสถาปนาเป็น "วิทยาลัยครูสุรินทร์" ในสังกัดกรมการฝึกหัดครูกระทรวงศึกษาธิการ
พ.ศ. ๒๕๑๙-๒๕๒๔ นายบุญจิตต์ ชูทรงเดช ดำรงตำแหน่ง ครูใหญ่ ผู้อำนวยการ และอธิการ ได้ดำเนินการจัดการศึกษาในแต่ละปีการศึกษา ดังนี้
ปีการศึกษา ๒๕๑๙ เปิดรับนักศึกษาที่มีภูมิลำเนาอยู่ในจังหวัดสุรินทร์และจังหวัดศรีสะเกษ เข้ามาเป็นนักศึกษาครูจำนวน ๑,๐๐๐ คน แต่ว่าการผลิตครูยังไม่เพียงพอต่อความต้องการของหน่วยงานผู้ใช้ครู จึงได้เปิดรับนักศึกษาภาคค่ำในระดับประกาศนียบัตรวิชาการศึกษาเพิ่มเติมอีกในภาคเรียนที่ ๒ ปี ๒๕๑๙
ปีการศึกษา ๒๕๒๐ – ๒๕๒๔ เปิดรับนักศึกษาหลักสูตรระดับประกาศนียบัตรวิชาการศึกษา (ป.กศ.) และระดับประกาศนียบัตรวิชาการศึกษาชั้นสูง (ป.กศ.สูง) พร้อมกันนี้วิทยาลัยครูสุรินทร์ได้เปิดโอกาสให้ครูประจำการในเขตพื้นที่จังหวัดสุรินทร์และศรีสะเกษ ได้พัฒนาตนเองและเพิ่มวุฒิให้สูงขึ้น โปรแกรมวิชากที่เปิดให้มีการจัดการเรียนการสอนทั้งหมดจำนวน ๑๔ โปรแกรมวิชาเอกในสาขาวิชาการศึกษา
ปีการศึกษา ๒๕๒๔ – ๒๕๒๘ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ไพฑูรย์ เจริญพันธุวงศ์ ได้รับการแต่งตั้งให้มาดำรงตำแหน่งอธิการบดีต่อจากนายบุญจิตต์ ชูทรงเดช วิทยาลัยครูสุรินทร์ยังคงผลิตครูทั้งระดับประกาศนียบัตรวิชาการศึกษาชั้นสูงและระดับครุศาสตรบัณฑิต จนกระทั่งในปี พ.ศ. ๒๕๒๗ ได้มีการแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติวิทยาลัยครู พ.ศ. ๒๕๑๘ (ฉบับที่ ๒) มาตรา ๕ ให้วิทยาลัยครูสามารถให้การศึกษาในสาขาวิชาต่าง ๆ ได้ตามความต้องการของท้องถิ่น ซึ่งในปีการศึกษา ๒๕๒๘ วิทยาลัยครูสุรินทร์เปิดรับนักศึกษา ๓ สาขาวิชา คือ สาขาวิชาการศึกษา สาขาวิชาวิทยาศาสตร์ และสาขาวิชาศิลปศาสตร์ ทั้งระดับอนุปริญญา และปริญญา
ปี พ.ศ. ๒๕๒๘ สภาการฝึกหัดครูได้ออกข้อบังคับให้วิทยาลัยครูทั้ง ๓๖ แห่ง รวมตัวกันเป็นกลุ่มสหวิทยาลัย ๘ กลุ่ม ตามพระราชบัญญัติวิทยาลัยครู พ.ศ. ๒๕๒๘ แก้ไข (ฉบับที่ ๒) มาตรา ๕ วรรคสอง
วิทยาลัยครูสุรินทร์ร่วมเข้ากับวิทยาลัยครูนครราชสีมา วิทยาลัยครูบุรีรัมย์ และวิทยาลัยครูอุบลราชธานี ใช้ชื่อร่วมกันว่า "สหวิทยาลัยอีสานใต้" แล้วตามด้วยชื่อวิทยาลัยของตัวเอง วิทยาลัยครูสุรินทร์จึงใช้ชื่อว่า "สหวิทยาลัยอีสานใต้ – สุรินทร์"
ต่อมา วันที่ ๑๔ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๓๕ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานนาม "สถาบันราชภัฏ" แก่วิทยาลัยครูทั่วประเทศ ๓๖ แห่ง และวิทยาลัยครูสุรินทร์ได้รับการสถาปนาเป็นสถาบันราชภัฏสุรินทร์ ตั้งแต่วันที่ ๒๕ มกราคม พ.ศ. ๒๕๓๘ ดังนั้นสถาบันราชภัฏทั่วประเทศ ๓๖แห่ง จึงถือว่าวันที่ ๑๔ กุมภาพันธ์ของทุกปีเป็น "วันราชภัฏ"
- สาขาการศึกษา จำนวน ๑๐ โปรแกรมวิชา
- สาขาวิทยาศาสตร์ จำนวน ๑๙ โปรแกรมวิชา
- สาขาศิลปศาสตร์ จำนวน ๑๔ โปรแกรมวิชา
- หลักสูตร ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต โปรแกรมวิชาสังคมศาสตร์เพื่อการพัฒนา เป็นหลักสูตรแรก ที่เปิดสอนระดับบัณฑิตศึกษา
- หลักสูตร ครุศาสตรมหาบัณฑิต โปรแกรมวิชาบริหารการศึกษา
- หลักสูตร ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต โปรแกรมวิชาวิจัยและพัฒนาท้องถิ่น
- หลักสูตรประกาศนียบัตรบัณฑิต การจัดการและประเมินโครงการ
- หลักสูตร ครุศาสตรมหาบัณฑิต โปรแกรมวิชาเทคโนโลยีและการสื่อกสารการศึกษา
- หลักสูตรประกาศนียบัตรบัณฑิต การบริหารการศึกษา และหลักสูตรประกาศนียบัตรบัณฑิต วิชาชีพครู
- หลักสูตรครุศาสตรมหาบัณฑิต โปรแกรมวิชาเทคโนโลยีอุตสาหกรรม
วันที่ ๑๕ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๔๗ ได้รับการยกฐานะเป็นมหาวิทยาลัยราชภัฏสุรินทร์ ตามพระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยราชภัฏ พ.ศ. ๒๕๔๗ ปัจจุบันปีการศึกษา ๒๕๖๗ เปิดสอนทั้งระดับปริญญาตรีและระดับบัณฑิตศึกษา ดังนี้
- คณะครุศาสตร์ จำนวน ๖ หลักสูตร
- คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี จำนวน ๑๖ หลักสูตร
- คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ จำนวน ๑๒ หลักสูตร
- คณะวิทยาการจัดการ จำนวน ๙ หลักสูตร
- คณะเทคโนโลยีอุตสาหกรรม จำนวน ๘ หลักสูตร
- คณะเกษตรและอุตสาหกรรมเกษตร จำนวน ๓ หลักสูตร
- การบริหารการศึกษา หลักสูตรใหม่ พ.ศ. ๒๕๖๗
- ยุทธศาสตร์การพัฒนาภูมิภาค หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๔
- บริหารธุรกิจ หลักสูตรใหม่ พ.ศ. ๒๕๖๓
- เทคโนโลยีอุตสาหกรรม หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๗
- เทคโนโลยีสารสนเทศและสื่อสารการศึกษา หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๓
- การบริหารการศึกษา หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๕
- หลักสูตรและนวัตกรรมการเรียนรู้ หลักสูตรใหม่ พ.ศ. ๒๕๖๖
- คอมพิวเตอร์ศึกษา หลักสูตรใหม่ พ.ศ. ๒๕๖๗
- สังคมศึกษา หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๓
- รัฐศาสตร์ หลักสูตรใหม่ พ.ศ. ๒๕๖๖
- รัฐประศาสนศาสตร์ หลักสูตรใหม่ พ.ศ. ๒๕๖๗
- บริหารธุรกิจ หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๒
- เทคโนโลยีอุตสาหกรรม หลักสูตรปรับปรุงใหม่ พ.ศ. ๒๕๖๗
- วิชาชีพครู หลักสูตรปรับปรุง พ.ศ. ๒๕๖๒